اگر میخواهید معاملهای را با وکالت تام الاختیار انجام دهید، پیشنهاد ما این است که ابتدا این مقاله را مطالعه کنید. در این مقاله انواع وکالت تام الاختیار مانند وکالت طلاق، وکالت وراث برای انحصار وراثت و … را با هم بررسی میکنیم. پس تا انتها با ما همراه باشید.
همانگونه که میدانید، امروزه در جامعه اقتصادی ما انجام معامله و بسیاری از کارهای اداری با وکالت، بسیار معمول و مرسوم است. شاید شما هم یکی از این معاملات را تجربه کرده باشید. مثلاً خودروی خود را با وکالت خریده باشید و یا آپارتمان خود را با به صورت وکالتی فروخته باشید.
وکالت تامالاختیار چیست؟
ابتدا باید بدانیم وکالت به عقدی گفته میشود که به موجب آن یکی از طرفین، طرف دیگر را برای انجام امری نائب خود میکند. این عقد با مرگ هر یک از طرفین یا استعفای وکیل یا عزل وکیل توسط موکل، یا با جنون وکیل یا موکل پایان مییابد.
وکالت تام الاختیار به این صورت است که طرفین وکالتنامه (وکیل و موکل) قبل از تنظیم وکالتنامه ابتدا نسبت به حدود اختیارات وکیل با هم توافق کردهاند. بنابراین در بعضی مواقع موکل با آوردن عباراتی در قسمت حدود اختیارت، کلیه اختیارت موضوع وکالت را به وکیل واگذار میکند و یا گاهی اوقات تنها قسمتهایی از حدود اختیارت را به وکیل تنفیذ میکند. البته اگر بخواهید در دفترخانه وکالت تامالاخیار را تنظیم کنید، فرمت مخصوص آن وجود دارد.
انواع وکالت تام الاختیار به موجب قانون
به طور کلی وکالت تام الاختیار از حیث اعتبار در مراجع قضایی میتواند رسمی یا عادی باشد.
وکالتنامهای که در دفتر اسناد رسمی تنظیم شود، از نظر حقوقی وکالت رسمی میگویند. برعکس آنهایی که خارج از دفاتر اسناد رسمی، بین طرفین منعقد میشود وکالتنامههای عادی نام دارند. در صورت اخیر، در مورد وکالتنامههای تنظیمی در ایران، وکیل میتواند ذیل وکالتنامه تایید کند که موکل شخصاً در حضور او امضاء یا انگشت زده است.
از سویی دیگر به موجب قانون، وکالت نامهها اگر قابل فسخ باشند از انواع ساده به حساب میآیند ولی اگر قابل فسخ نباشند وکالت بلاعزل نامیده میشوند. وکالت بلاعزل وکالتی است که در آن موکل ضمن عقد خارج لازم، حق عزل وکیل را از خود سلب میکند.
عقد وکالت از جمله عقودی است که پس از آنکه به فردی وکالت دادید تا کاری را به نمایندگی از طرف شما انجام دهد، بلافاصله بعد از اعطاء وکالت میتوانید عقد را فسخ و یا وکیل را عزل کنید. پرواضح است از آنجایی که در جامعه اقتصادی امروزه ما، شرایط انجام تشریفات رسمی و اداری، به ویژه تنظیم اسناد رسمی نقل و انتقالات بسیار وقتگیر و پر هزینه است، افراد برای آنکه خطر فسخ عقد وکالت و یا عزل وکیل را از خود دور سازند اقدام به اخذ وکالت بلاعزل مینمایند.
مزایا و معایب وکالت تامالاختیار بلاعزل
در این نوع وکالت همچنان خطرات شایانی موکل را تهدید میکند. برخی از آسیبها بدین شرح است:
- اسقاط حق عزل وکیل، مسقط حق فسخ عقد وکالت نبوده و موکل میتواند همچنان عقد وکالت را فسخ کند.
- به محض اینکه موکل فوت کند و یا دچار جنون و امراض روانی شود و یا ورشکسته شود، عقد وکالت به خودی خود منفسخ شده و منحل میشود.
- موکل میتواند موضوع وکالت را خود به انجام رساند. در این صورت وکالت شما بلااثر و بی ارزش خواهد شد.
- اعطاء وکالت، قانوناً سبب مُمَلِک محسوب نمیشود و مادامی که موضوع وکالت در انتقال، انجام نگردیده موکل به عنوان مالک شناخته میشود. در این وضعیت طلبکاران میتوانند مالی را که شما نسبت به آن وکالت بلاعزل دارید را براحتی توقیف و نهایتاً منتقل نمایند. گفتنی است اجرای مهریه در این موارد بسیار مرسوم است.
- در مواردی که وکالت بلاعزل، بواسطه تفویض وکالت، در ایادی متععدی به گردش درآید (در اصطلاح دست به دست بچرخد)، هر آیینه ممکن است یکی از این روابط قراردادی که منشاء وکالت بوده، منحل شود و در نتیجه تمام معاملات بعدی نیز به تبع آن از درجه اعتبار ساقط گردد. به عنوان مثال ممکن است یک اتومبیل گران قیمت بواسطه وکالت بلاعزل، چندین نوبت بین اشخاص متعددی نقل و انتقال شده باشد و نهایتاً به دست شما رسیده باشد. اکنون اگر یکی از این اشخاصی که قبلاً وکالت داشته، معامله خود را با نفر بعدی برهم زند، تمام وکالتنامههای بعدی از جمله وکالت شما نیز به تبع آن باطل خواهد شد.

راهکار چیست؟
توصیه ما این است که حتیالمقدور معاملات خود را وکالتی انجام ندهید و یا درصورت اینکه به ناچار مالی را بهصورت وکالتی خریداری کردید، در خصوص تنظیم قرارداد وکالت مربوطه، با حقوقدانان متخصص و باتجربه مشورت کنید. همچنین اصل معامله را بهصورت مکتوب و محکم منعقد نموده و در آن وکالت مذکور را به صورت روشن تصریح کنید.
وکالت تام الاختیار از وراث
وکالت تامالاختیار از وراث به این صورت است که کیله ورثه میتوانند در خصوص کارهای مربوط به سهم الارث خود، اعم از مقدمات آن مانند اخذ گواهی وراثت از شورای حل اختلاف یا مراجعه به دارایی، یا خود امورات آن، همچون تقسیم ماترک مورث (ارثیه) چه از طریق تفاهم نامه کتبی باشد یا خواه در دفتر اسناد رسمی انجام گیرد؛ این امورات را به یک نفر اعم از اینکه ورثه یا غیر ورثه باشد وکالت دهند.
وکالت تام الاختیار طلاق
وکالت تام الاختیار طلاق زمانی است زوجین در هنگام عقد ازدواج یا پس از گذراندن زندگی مشترک، زوج به زوجه وکالت بلاعزل یا حق توکیل به غیر میدهد تا زوجه در هر زمان و تحت هر شرایطی از جانب زوج اقدام به مطلقه نمودن خود از قید زوجیت زوج به هر قسم از طلاق، اعم از بائن، رجعی و خلع و مبارات به هر طریقی اعم از اینکه اخذ یا بذل مهریه کند.
چه زمانی وکالت نامه تام الاختیار باطل میشود؟
وکالت تام الاختیار در صورتی که شرایط قانونی مندرج در ماده 190 قانون مدنی را نداشته باشته از اعتبار ساقط میشود. ازجمله این شرایط عبارتست از:
- وکیل یا موکل اهلیت نداشته باشند.
- موضوع وکالتنامه نامشروع باشد یا فاقد قصد باشد.
- مندرجات وکالتنامه جعلی باشد.
- طبق ماده 678 قانون مدنی، در صورت فوت یا جنون وکیل یا موکل، وکالتنامه مزبور باطل خواهد شد.
در صورت وجود هریک از این شرایط، ذینفع میتواند ابطال وکالتنامه فوق را از مرجع قضایی درخواست کند.

تخلف و تجاوز از وکالت تام الاختیار
کسی که وکیل دیگری میشود در حدود وکالتی که به او داده میشود از طرف موکل نمایندگی دارد تا مورد وکالت را انجام دهد و حق تجاوز از آن را ندارد. چنانچه وکالت مقید به امر معینی باشد، مثلاً هرگاه زنی به دیگری وکالت دهد که او را به ازدواج مرد معینی درآورد، وکیل نمیتواند او را به شخص دیگری تجویز کند و هرگاه برخلاف نظر موکل رفتار کند، عمل او تابع مقررات عقد فضولی بوده و طبق ماده 1073 قانون مدنی، موکل میتواند آن را اجازه یا رد کند. طبق نص ماده ” اگر وکیل از آنچه که موکل راجع به شخص یا مهر یا خصوصیات دیگر معین شده تخلف کند، صحت عقد متوقف بر تنفیذ موکل خواهد بود”.
گروه وکلای هوداد با داشتن وکلای متخصص در زمینه خانواده از جمله وکیل انحصار وراثت، وکیل طلاق، وکیل مهریه در خدمت شما است.

